کسری پارکینگ ساختمان چه مجازاتی دارد؟ تبصره ۵ ماده ۱۰۰
- دسته بندی: ضوابط شهرداری
- کسری پارکینگ ساختمان چه مجازاتی دارد؟ تبصره ۵ ماده ۱۰۰

- حامد یگانه فر
- بدون دیدگاه
کسری پارکینگ ساختمان چه مجازاتی دارد؟ تبصره ۵ ماده ۱۰۰
فهرست مطالب
کسری پارکینگ ساختمان چه مجازاتی دارد؟
جریمه، اصلاح یا حکم تخریب؟ آنچه تبصره ۵ ماده ۱۰۰ درباره کسری و تغییر کاربری پارکینگ میگوید
پارکینگ، یک تخلف ساختمانی جدی است
خیلی از مالکان فکر میکنند نداشتن پارکینگ یا تبدیل آن به یک اتاق یا مغازه، یک تخلف کوچک است که با یک جریمه ساده حل میشود. اما واقعیت این است که کمیسیون ماده ۱۰۰ و دیوان عدالت اداری، تأمین پارکینگ را یکی از مؤلفههای اصلی «اصول شهرسازی» میدانند و برخورد با کسری یا تغییر کاربری پارکینگ، میتواند بسیار سختگیرانهتر از تصور شما باشد؛ تا جایی که در برخی موارد، به حکم تخریب میرسد.
در این مطلب، قواعد کسری پارکینگ طبق تبصره ۵ ماده ۱۰۰ قانون شهرداری، نحوه محاسبه جریمه و نکات مهمی که در صورت داشتن کسری پارکینگ باید بدانید را مرور میکنیم.

وقتی احداث پارکینگ ممکن نباشد، جریمه چقدر است؟
طبق تبصره ۵ ماده ۱۰۰ قانون شهرداری، در مورد احداث نشدن پارکینگ یا قابل استفاده نبودن آن، اگر امکان اصلاح آن وجود نداشته باشد، کمیسیون میتواند با توجه به موقعیت محلی ملک و نوع استفاده از فضای پارکینگ، رأی به جریمه بدهد. میزان این جریمه، حداقل یک برابر و حداکثر دو برابر ارزش معاملاتی ساختمان برای هر متر مربع فضای کسری است.
مثال کاربردی در محاسبه متراژ کسری:
مساحت هر واحد پارکینگ، با احتساب فضای لازم برای گردش خودرو، ۲۵ متر مربع در نظر گرفته میشود. یعنی اگر فضایی که برای پارکینگ کسر شده ۱۲.۵ متر مربع باشد، همان فضای ۱۲.۵ متر مربع به عنوان یک کسری کامل پارکینگ محاسبه میشود، نه اینکه نسبت به ۲۵ متر حساب بکنند؛ یعنی چی؟
اینجور حساب نمیشود که چون ۱۲.۵ متر مربع نصف ۲۵ متر مربع است پس ما نصف پارکینگ کم داریم، نه! اینجور نیست و در محاسبه، همان یک عدد پارکینگ کسر میشود و کسری یک واحد کامل تلقی میگردد.
«منتفی» به معنی برائت نیست
در رأیهای کمیسیون ماده ۱۰۰، گاهی جلوی عبارت «کسری پارکینگ» مینویسند «منتفی». خیلیها این عبارت را با «برائت» اشتباه میگیرند، اما این دو کاملاً متفاوتاند. «منتفی» یعنی وقتی که به طور مثال، بخش دارای کسری پارکینگ (مثلاً یک طبقه اضافهساختهشده با ۲ واحد جدید) خودش مشمول حکم تخریب شده است؛ در این حالت، دیگر بحث پارکینگ آن بخش موضوعیت ندارد، چون خودِ بنا قرار است تخریب شود.
نکته حقوقی: انواع آرای کمیسیون ماده ۱۰۰
انواع رأیهای کمیسیون ماده ۱۰۰ عبارتاند از: رأی جریمه، رأی تخریب، رأی اصلاح پارکینگ، رأی اصلاح اصول فنی ساختمان، رأی برائت، قرار عدم صلاحیت و رأی با عبارت «منتفی» (که مخصوص کسری پارکینگی است که به همراه بنای مربوطه، مشمول حکم تخریب شده است).
تبدیل پارکینگ به مغازه یا اتاق، معمولاً یعنی حکم تخریب
یکی از نکات مهمی که کمتر کسی به آن توجه میکند این است که اگر بنایی از ابتدا پارکینگ داشته و بعداً مالک یا سازنده کاربری آن را تغییر دهد (مثلاً پارکینگ را مغازه یا یک واحد مسکونی جدید کند)، دیوان عدالت اداری این تغییر کاربری پارکینگ را مستلزم رأی تخریب دانسته است.
مستندات قانونی و آرای وحدت رویه:
مستند این موضوع، رأی وحدت رویه شماره ۱۲۸ مورخ ۱۳۹۳ و رأی شماره ۲۱۲ مورخ ۱۳۸۷ دیوان عدالت اداری است که هر دو صراحتاً تأمین پارکینگ را جزو اصول قطعی شهرسازی دانستهاند و اجازه تبدیل کاربری آن را با پرداخت جریمه نمیدهند.

اگر واحد قبلاً فروخته شده، سازنده حق تغییر ندارد
نکته مهم دیگر مربوط به ساختمانهای آپارتمانی است: اگر ملک قبلاً فروخته شده باشد، نه سازنده و نه مالک اصلی هیچکدام حق ندارند بدون رضایت مالک جدید، پارکینگ یا کاربری واحدها را تغییر دهند. این کار، هم خلاف قانون تملک آپارتمانها و هم خلاف باب مشارکت در قانون مدنی است.
بند ۱۶ دستورالعمل تفکیک آپارتمانها: طبق این مقرره، امکان ندارد که فروشنده پارکینگ یک واحد را جدا نگه دارد یا آزادانه به دیگری بفروشد؛ اگر چنین اتفاقی افتاده باشد، ابطال صورتمجلس تفکیکی و ابطال پایانکار از طریق مراجع قضایی کاملاً قابل درخواست و پیگیری است.
نکات دفاعی در برابر جریمه کسری پارکینگ
نکته کاربردی برای تنظیم لایحه:
اگر رأی جریمه کسری پارکینگ شما بالاست، استفاده از مواردی مثل قرارگیری ملک در کوچه بنبست، مرغوبیت نامناسب محل، یا استفاده متعارف از فضا (نه استفاده تجاری) میتواند در تعیین جریمه توسط کمیسیون مؤثر باشد.
معیارهای قانونی تعیین جریمه، طبق تبصرههای ۳ و ۴ ماده ۱۰۰، «موقعیت محل»، «نوع استفاده از فضای ایجادشده» و «نوع مصالح ساختمانی» است؛ همه این موارد را به طور مستند در لایحه دفاعیه خود بگنجانید.

برای مطالعه بیشتر

کتاب الکترونیکی آشنایی با ضوابط ساخت و ساز
برای تهیه کتاب الکترونیکی آشنایی با ضوابط ساخت و ساز به صفحه محصولات بروید و از راهنمای گامبهگام قوانین شهرداری بهرهمند شوید:


