- دسته بندی: املاک
- انواع ۱۱ گانه مالکیت رسمی در حقوق ثبتی (اموال غیرمنقول)
- حامد یگانه فر
- 2026/08/07
- بدون دیدگاه
انواع ۱۱ گانه مالکیت رسمی در حقوق ثبتی (اموال غیرمنقول)
فهرست مطالب
انواع ۱۱ گانه مالکیت رسمی در حقوق ثبتی (اموال غیرمنقول)
شناخت دقیق نوع مالکیت در اسناد ثبتی، اولین و مهمترین قدم در بررسی وضعیت حقوقی هر ملک پیش از انجام معاملات، مشارکت در ساخت یا پروژههای عمرانی است.
بررسی حقوقی انواع مالکیت املاک
۱. مالکیت مشاعی
ملکی که دارای چند نفر مالک است و مالکیت هر یک از مالکین در آن ملک، مشاعی محسوب میشود. در این حالت، سهم هر شریک در تمام ذرات ملک پراکنده است و بخش خاصی به او اختصاص نیافته است.
۲. مالکیت (ششدانگ) یا مفروزی
اگر ملک به صورت ششدانگ و مفروز بوده و تنها یک نفر مالک داشته باشد، مالکیت آن مفروزی یا ششدانگ نامیده میشود. این حالت سادهترین و ایدهآلترین نوع مالکیت برای نقلوانتقال است.
۳. مالکیت اعیان بدون قدرالسهم از عرصه
چنانچه عرصه ملک (زمین)، وقف یا متعلق به دولت یا سایر اشخاص باشد و به موجب قرارداد اجاره عرصه، اجازه احداث اعیانی در زمین مزبور به دیگری داده شده باشد، اعیانی احداثی متعلق به مستاجر عرصه میباشد.
۴. مالکیت طلق
چنانچه ملک در مالکیت شخص حقیقی یا حقوقی بوده و ملک مزبور جزء اراضی ملی، املاک دولتی و وقف نباشد و بتوان نسبت به آن آزادانه معامله انجام داد، اصطلاحاً وضعیت ملک مزبور، آزاد است و آن را طلق میگویند.
۵. مالکیت وقف
ملکی که به موجب وقفنامه عادی یا رسمی، وقف شده و سند مالکیت به نام موقوفه صادر شده است. فروش یا انتقال این املاک تابع قوانین سختگیرانه سازمان اوقاف است.
۶. مالکیت طلق و وقف
ملکی که قسمتی از آن به صورت مشاع وقف شده و بقیه آن در مالکیت شخص یا اشخاص میباشد و سهم مشاعی موقوفه از سهم مشاع طلق، مفروز نشده است. در اصطلاح ثبتی وضعیت این ملک را «طلق و وقف» مینامند.
۷. مالکیت دولتی
ملکی که جزء اراضی ملی و موات متعلق به دولت (با نمایندگی سازمان منابع طبیعی یا وزارت راه و شهرسازی) یا متعلق به دولت با نمایندگی سایر دستگاههای اجرایی است، وضعیت خاص آن دولتی محسوب میگردد.
۸. مالکیت طلق و دولتی
ملکی که قسمتی از آن به صورت مشاعی در مالکیت دولت و بقیه آن در مالکیت شخص یا اشخاص میباشد و سهم مشاعی دولت از سهم مشاعی طلق، مفروز نگردیده است. در اصطلاح ثبتی وضعیت این ملک را «طلق و دولتی» مینامند.
۹. دولتی با عرصه وقف
ملکی که عرصه یا زمین آن موقوفه و وقف است و اعیانی آن متعلق به دولت (با نمایندگی یکی از دستگاههای اجرایی و دولتی) است.
۱۰. دولتی و وقف
ملکی که قسمتی از آن به صورت مشاعی در مالکیت دولت و بقیه آن وقف است و سهم مشاعی دولت از سهم مشاعی موقوفه، مفروز نگردیده است. در اصطلاح ثبتی وضعیت این ملک را «دولتی و وقف» مینامند.
۱۱. طلق و دولتی و وقف
ملکی که قسمتی از آن به صورت مشاعی در مالکیت دولت و قسمتی از آن وقف است و قسمت دیگری از ملک مزبور نیز به طور مشاعی در مالکیت طلق شخص یا اشخاص است. در این حالت سهم مشاعی دولت، سهم مشاعی موقوفه و سهم طلق اشخاص از یکدیگر مفروز نگردیده است. در اصطلاح ثبتی وضعیت این ملک را «طلق و دولتی و وقف» مینامند.
